(Polski) Podsumowanie 2017 r. w sklepach małoformatowych

Sorry, this entry is only available in Polish. For the sake of viewer convenience, the content is shown below in the alternative language. You may click the link to switch the active language.

W 2017 r. kluczowym trendem nie tylko w sklepach małoformatowych był wzrost cen. W ostatnich 12 miesiącach znacząco podrożały nie tylko masło, jajka czy owoce, ale więcej trzeba było zapłacić za większość produktów spożywczych.Wyższe ceny przełożyły się na kilkuprocentowy wzrost obrotów sklepów małoformatowych w porównaniu z 2016 r., mimo iż liczba transakcji w tym czasie nieznacznie spadła. 

Z danych CMR wynika, że w 2017 r. średnia wartość koszyka zakupowego w placówkach małoformatowych wyniosła 13,5 zł, co oznacza wzrost o prawie 7% w porównaniu z 2016 r. Warto jednak pamiętać, że sklepy małoformatowe do 300 m2 są zwykle miejscem zakupów uzupełniających i impulsowych, dlatego bardzo często zdarzają się tam transakcje dotyczące zakupu jednego lub dwóch produktów o niewielkiej wartości – w minionym roku wartość co trzeciego paragonu nie przekraczała 5 zł.

 

Mimo kurczącej się liczby placówek sklepy małoformatowe wciąż stanowią ważny kanał sprzedaży produktów FMCG, a dla wielu kategorii, m.in. alkoholowych i tytoniowych, pozostają najczęstszym miejscem zakupu. Niezmiennie największy udział w obrotach i w liczbie transakcji w sklepach małoformatowych mają papierosy, piwo, wódka, napoje gazowane, soki, nektary i napoje niegazowane, woda, mleko, ciastka, czekolada i słodycze impulsowe, a także chipsy. Ulubionym trunkiem klientów sklepów małoformatowych pozostają piwo (w ostatnim półroczu sięgał po nie co czwarty kupujący) oraz wódki smakowe i czyste. W ostatnich dwunastu miesiącach na co piątym paragonie w typowym sklepie osiedlowym występowały napoje bezalkoholowe, co siódmy klient kupował papierosy, a co niemal ósmy sięgał po produkty mleczne. W najcieplejszych miesiącach do grona najczęściej kupowanych produktów tradycyjnie dołączają lody impulsowe, tak też było np. w czerwcu 2017 r., kiedy ich udział w liczbie transakcji przekroczył 6%. Jak pokazują dane paragonowe gromadzone przez CMR, klienci sklepów małoformatowych z każdym rokiem chętniej sięgają też po produkty łatwe w przygotowaniu i oszczędzające czas, takie jak np. różnego rodzaju dania gotowe, wyraźnie rośnie również zainteresowanie artykułami zaliczanymi do tzw. zdrowej żywności.

 

W mijającym roku wzrosła zarówno liczba transakcji, jak i wartość sprzedaży wszystkich trzech najważniejszych dla handlu małoformatowego kategorii, czyli wyrobów tytoniowych, alkoholu i napojów, które łącznie generują ponad 50% obrotu wartością sprzedaży w tego typu sklepach.

 

W branży alkoholowej mijający rok zapisze się pod znakiem wojny cenowej między trzema głównymi markami z segmentu mainstream (Żubrówką Białą, Żołądkową Gorzką Czystą de Luxe oraz Krupnikiem Czystym), która później przeniosła się także do segmentu ekonomicznego. Spadek cen wódek czystych nie zatrzymał rozwoju kategorii wódek smakowych – w porównaniu z 2016 r. wartość ich sprzedaży wzrosła o 14%. Firmy alkoholowe nieustannie poszerzają ofertę o nowe kompozycje smakowe, a półka z tą kategorią wciąż się rozszerza, wskutek czego klienci sklepów małoformatowych mogą wybierać już średnio spośród 50 wariantów wódek smakowych.

 

Najważniejszą kategorią pod względem udziałów w wartości sprzedaży pozostają papierosy, które w omawianym okresie odpowiadały za 17% obrotów sklepów małoformatowych. Ich sprzedaży nie są w stanie zahamować ani rosnące ceny, ani też regulacje prawne mające na celu ograniczenie zainteresowania wyrobami tytoniowymi. Na początku 2017 r. w sprzedaży pojawiły się nowe opakowania papierosów ze zdjęciami, które miały działać zniechęcająco na palaczy. Z danych CMR wynika jednak, że w sklepach małoformatowych do 300 m2 zarówno w liczbie opakowań, jak i w wartości odnotowano niewielkie wzrosty sprzedaży papierosów w porównaniu z ubiegłym rokiem, trudno zatem mówić o sukcesie tej akcji.

 

W szeroko rozumianej kategorii napojów bezalkoholowych sprzedaż wyrażona liczbą transakcji wzrosła o około 3% z 2016 r., natomiast wartość sprzedaży zwiększyła się o 6%. Najwyższe wzrosty odnotowały napoje energetyzujące i izotoniczne (liczba paragonów, na których się pojawiały była o kilkanaście procent wyższa niż rok wcześniej), ale klienci częściej niż przed rokiem wkładali do koszyków również napoje gazowane oraz soki, nektary i napoje niegazowane. Półka z napojami systematycznie się poszerza, głównie dzięki nowym wariantom smakowym – w lipcu 2017 r. klienci typowego sklepu małoformatowego mogli wybierać spośród około 185 różnego rodzaju wariantów napojów, soków i wód, podczas gdy rok wcześniej średnia liczba SKU wynosiła 171.  Na półkach i w lodówkach z napojami wyraźnie przybywa też napojów niezawierających cukru, co przekłada się na wzrost ich sprzedaży – z danych CMR wynika, że w 2017 r. w porównaniu do analogicznego okresu rok wcześniej wolumen sprzedaży napojów gazowanych bez cukru wzrósł o ponad 8%.

 

CMR przygotowuje cyklicznie zestawienie TOP 1000, do którego trafiają produkty FMCG o najwyższych udziałach w liczbie transakcji. Większość czołowych pozycji w tym rankingu zajmują zazwyczaj alkohole i papierosy, ale na wysokich pozycjach plasują się też najpopularniejsze produkty z pozostałych ważnych dla sklepów małoformatowych kategorii. W zestawieniu najczęściej kupowanych produktów w 2017 r. znalazło się m.in. ponad 100 piw, 30 wódek czystych i 25 wódek smakowych. Silną reprezentację w zestawieniu mają również napoje bezalkoholowe (można tam znaleźć np. 64 soki, nektary i napoje niegazowane oraz 55 napojów gazowanych), a także słodycze (m.in. 26 batonów, 20 wafelków impulsowych i 16 gum do żucia). Pierwsza dziesiątka rankingu tradycyjnie okupowana jest przez piwa – liderem jest Żubr w butelce 500 ml, za nim plasują się inne piwa z niższej i średniej półki cenowej, takie jak: Harnaś, Tatra Jasne Pełne, Tyskie. Jak wynika z rankingu, najlepiej rotującymi wódkami w 2017 r. były Żytniówka w opakowaniu 100 ml (uplasowała się na 12 pozycji) i Żubrówka Biała 500 ml (14. miejsce). Najwyżej notowany w tym zestawieniu produkt spoza kategorii alkohol i wyroby tytoniowe pojawia się na pozycji 12. – jest to napój energetyzujący Black. W pierwszej dwudziestce zestawienia znalazły się również m.in. półtoralitrowe butelki wody niegazowanej Żywiec Zdrój i Cisowianka oraz napoje Coca Cola i Pepsi w puszkach 330 ml. W rankingu TOP 1000 znalazło się też kilka nowości, które weszły na rynek w 2017 r. i podbiły serca oraz podniebienia klientów sklepów małoformatowych – były to m.in. lody Rożek Kaktus i Magnum Double Raspberry, nowe warianty piw: Warka Radler Malina i Cytryna, Lech Ice Bloody Orange oraz Dziki Sad Śliwka, a także napoje Coca Cola Lime i Fanta Shokata Maldives.

 


CMR
is independent market research agency
developing innovative research tools.

Our main areas of interest are:
quick measurement of marketing-mix activities’ impact
on FMCG sales results and precise analysis
of purchasing behavior based
on transactional/ receipt data